17-30 Aralık 2007 Bodrum Kalesi Haluk Elbe Sanat Galerisi’nde açılan sergide Aynur Maktal ve Özkan Birim’in eserleri yer alıyor.
Hüsn-i Hat etimolojik olarak “güzel yazı†anlamına gelmektedir. Arap harfleri bünyesinde bir çizgi, bir grafik sanatı olan Hat Sanatı’nın temelinde İslâm felsefesi vardır.
Bundan dolayıdır ki bu sahada işlenen konular, insanın iç güzelliğini besleyen ayet-i kerîme, hadis-i şerîf, kelam-ı kibâr( özlü sözler) lardır. İsm-i celâl, İsm-i nebi, ulu kişilerin isimleri de bu gruba dahildir. Ayrıca her işin başında anahtar görevi olan “besmele-i şerîfe†ile nazar koruyucu olan “Maşâallah†ibareleri de hat sanatında yaygın olarak işlenmiş konulardır. Hat sanatında bazı ifadelerin sıklıkla işlenmesinin bir diğer sebebi de ifadelerin içinde bulunan harf yapıları ile ilgilidir. Harf kombinasyonlarında bünye ilişkileri son derece önemlidir. Ayrıca aynı ifadenin çeşitli yazı türleri içinde çok farklı tatlar sergilemesi de hattın ancak ve ancak sahip olduğu kompozisyon zenginliğinin bir ispatıdır. Hat Sanatı eğitimi usta-çırak ilişkisine dayanan, geleneği olan sanatlarımızdandır.
Bu öğretim içinde bir yandan kendi bünyesini yozlaşmaya karşı koruyorken; öte yandan da zengin kompozisyonlara imkân sağlamıştır. Yazının bu özelliği onu sürekli bir gelişim seyrinde tutmuştur. Günümüze kadar gelişimini sürdüren bu sanat dalına Türkler büyük hizmet vermişler, üslup olmuş pek çok hattat yetiştirmişlerdir. Sergide “celî sülüsâ€, “celî ta’lîk †ve “celî divânî†yazıları ile yukarıda bahsi geçen ifadelere örnek çalışmalara yer verilmiştir.
Dokuz Eylül Üiversitesi Güzel Sanatlar Fakültesi’nde Öğretim Elemanı görevime başladığımda, dîvanî ve celî dîvanî yazıları meşk ettiğim Hocam Prof. Dr. Ali Alpaslan (Allah Rahmet Eylesin) hüsn-i hat eğitiminde gençlerin ilgisini çekme konusundaki bir sohbette “zannederim hattı biraz renklendirmek lazım, güzel sanatlarda sizlere bu görev düşüyor†demişti. Bu sözü aklımın bir köşesine yazmıştım. Bu sergide yer alan çalışmaların bir kısmında uygulanan teknik işte bu yazı ile rengi buluşturma arayışının bir basamağıdır.
Sergide yirmi iki adet Özgün Hat kompozisyonu yanında, bugün aynı fakültede Öğretim Görevlisi olan, hat talebem Özkan Birim’in çoğu semazen figürlü yirmi beş ebru uygulaması olmak üzere toplam kırk sekiz eser bulunmaktadır.
Yrd. Doç. Aynur Maktal (ERBAŞ)
Dokuz Eylül Üiversitesi, Güzel Sanatlar Fakültesi
Geleneksel Türk El Sanatları,Tezhip Anasanat Dalı Öğretim Üyesi
